TIJDSGEEST 1920

In de jaren 1920 gebeurde er veel in de westerse samenleving.

 

De Eerste Wereldoorlog en de griepepidemie van 1918 waren net voorbij. Terwijl veel landen het nog zwaar hadden met de gevolgen van de oorlog en kolonisatie, kwamen de Verenigde Staten en Europa in een periode van creativiteit en vernieuwing.

 

Steden groeiden enorm snel, de industrialisatie en massaproductie veranderde het straatbeeld. De verhouding man en vrouw werd in twijfel getrokken en raciale verschillen werd uitgedaagd. Het waren de Roaring Twenties: mensen vierden hun nieuw gevonden geluk in nachtclubs, met jazzmuziek en dansende jongeren.

 

Dit was het moment voor verschillende kunstuitingen om te experimenteren, en de manier waarop mensen naar de wereld keken te veranderen.

tumblr_inline_pbgbmp5dCr1rtxqw4_400.gif
tumblr_inline_pbgbmp5dCr1rtxqw4_400.gif
tumblr_inline_pbgbmp5dCr1rtxqw4_400.gif
tumblr_inline_pbgbmp5dCr1rtxqw4_400.gif
tumblr_inline_pbgbmp5dCr1rtxqw4_400.gif
tumblr_inline_pbgbmp5dCr1rtxqw4_400.gif
tumblr_inline_pbgbmp5dCr1rtxqw4_400.gif

Spaanse griep pandemie

“Aanvankelijk lijkt de ziekte op een gewone griep. Maar razendsnel ontwikkelen de patiënten een longontsteking. Twee uur na opname hebben ze al roodbruine vlekken op hun jukbeenderen en een paar uur later zie je al hoe de blauwzucht zich vanaf de oren over het hele gezicht verspreidt. De dood laat dan nog slechts een paar uur op zich wachten en die tijd wordt gevuld met een gevecht om een paar happen lucht totdat ze stikken. Vreselijk is het.”

Artsen stonden met handen in hun haar toen de Spaanse griep in 1918 uitbrak. Zij hadden nog nooit eerder zoiets meegemaakt. Het virus verspreidde zich razendsnel over de hele wereld. 

download.jpeg

Lees en kijk hier meer over de Spaanse griep pandemie van 1918. 

973.w1045.c4296f9.b53ef5a.png

Jazz en de Roaring Twenties

Jazzmuziek werd razend populair in de “Roaring Twenties”. Dit was mede te danken aan technologische ontwikkelingen van deze periode: de telefoon en de radio veranderden het sociale leven van de Amerikaanse en Europese burgers en tegelijkertijd de amusementsindustrie.

 

Muzikanten konden nu opnames maken van hun composities. Voor jazzmuziek, waarbij de muzikanten vaak ter plekke de muziek improviseerden, bracht de ontwikkeling van de fonografie technologie veel verandering. Muziekliefhebbers moesten vroeger naar een nachtclub of concertzaal gaan om jazz te horen, maar nu konden ze nu via de radio luisteren of zelfs hun favoriete opnames kopen als plaat. Hierdoor werd jazz de "mainstream" muziek van de jaren '20. 

Louis Armstrong (1901 - 1971)

download (1).jpeg

Louis Armstrong, ook bekend als Satchmo (van 'satchelmouth', buidelmond), was trompettist, zanger en entertainer. Zoals bijna alle eerste jazz muzikanten kwam hij uit New Orleans. Hij is te herkennen aan zijn raspende stemwat je kan horen in zijn werledwijde hits: 'St Louis Blues', 'What a Wonderfull World' en vooral 'Hello Dolly'. 

Louis Armstrong - Hello DollyArtist Name
00:00 / 06:07

Lees en luister hier meer over Louis Armstrong

0786a2e8-f5c1-421d-83eb-008cdacf51a0.jpg
NPO-Radio-2.png

Dans als tweede natuur

Jazz, Blues en andere swingende muziekstijlen werden in de jaren '20 heel erg populair, mede dankzij de radio. Door het swingende karakter van deze muziek kon je het niet laten om te bewegen en gingen ze anders dansen dan voorheen. Dansstijlen als de Lindy Hop, Charleston en de Shimmy werden gedanst tijdens optredens van bands. Deze dans was een revolutie, het was het rebelleren tegen de 'oude garde'. 

Bekijk hier een ingekleurde video waarin de Lindy Hop wordt gedanst

Vraag

Hieronder zie je 2 video's. In de linker video zie je hoe men danste in begin 1900, in de rechter video zie je hoe men in de Roaring 20's danste. Welke verschillen vallen jou op in de dans?

image (10).png

Modebeeld: vrijheid

De jaren '20 was een periode van je afzetten tegen de regels. Ook binnen de mode was er een enorme verandering aan de gang. De mode en kapsels van de jaren '20 keerden zich af tegen uitgebreide up-dos en beperkende corsetterie, wat voor deze tijd de norm was. Dit werd verruild met kortgeknipt haar en losse jurkjes die benen en enkels durfden te laten zien. Dit was een teken van bevrijding, maar vrijheid was niet de enige reden waarom de mode zo'n verandering doormaakte. Na de Eerste Wereldoorlog werd het moeilijk om huishoudelijk personeel te krijgen. Dit zorgde ervoor dat men hun levensstijl moest aanpassen. Ze moesten in staat zijn om hun kleding zelf te onderhouden en zichzelf aan te kleden (dus geen ingewikkelde, strakke corsetten meer).

Kijk hier meer over mode in de jaren '20

Werkerskleding

Veel (jonge) mannen trokken tijdens de eerste wereldoorlog naar het front. Voor het eerst moesten veel vrouwen werk uitvoeren op het land en in de fabrieken. Zo kwam er een nieuwe golf aan werkerskleding gemaakt voor vrouwen. Als katoenen broeken, kniebroeken en overalls. De werkerskleding heeft grote invloed gehad op de mode van de jaren '20. 

485485d5-0ade-42d2-a462-ff68aec2647a-2060x1236.jpeg

Kunst: alles kan

De periode na de Eerste Wereldoorlog heeft grote invloed op de schilderkunst. De schilderkunst in West-Europa van de jaren 1920 kenmerkt zich door een veel verschillende, nieuwe stijlen. Veel van deze opkomende stijlen worden op de dag van vandaag als revolutionair gezien. Stijlen als Dada, De Stijl, expressionisme, constructivisme en de nieuwe zakelijkheid: ze doorbreken stuk voor stuk de heersende ideeën en tradities, of zelfs het heersende moraal. Deze kunst is nieuw, anti-systeem en vooral heel experimenteel. In heel Europa komen kunstenaars samen om met elkaar te discussiëren over kunst, de maatschappij en de wereld. Ze zijn op zoek naar nieuwe manieren om de tijdgeest te verbeelden. 

T01918_9.jpeg

DADA

Raoul Hausmann, The Art Critic, 1919–20. 

Piet_Mondriaan,_1921_-_Composition_en_rouge,_jaune,_bleu_et_noir.jpeg

DE STIJL

Piet Mondriaan, Composition en rouge, jaune, bleu et noir, 1926.

El-Lissitszky_Proun-19_1922.jpeg

CONSTRUCTIVISME

El Lissitzky, Proun, 1922.

scholz_arbeit-schae295a0ecc82ndet_aquarell-schw.-kreide-in-spuren_1921.jpg

NIEUWE ZAKELIJKHEID

Georg Scholz, Arbeit schändet, 1921,

Bergense school

Ook in het Bergen van na de Eerste Wereldoorlog vinden kunstenaars elkaar, waaronder Else Berg, Charley Toorop en Frans Huysmans; een groep  gedurfde makers die we later de Bergense School zijn gaan noemen. De Bergense school is een combinatie van het kubisme en het expressionisme. Kunstenaars waren geïnspireerd door de schoonheid van de weide, het groen in Bergen en schilderden en plein air: buiten. Kleur en verfstreek werden gebruikt om emotie te schilderen in de landschappen en portretten, in plaats van het zo realistisch mogelijk na te schilderen in natuurgetrouwe kleuren. Het experiment is leidend, de beeldtaal divers en vooruitstrevend.

Frans Huysmans Danzaal in de Rustende Jager.jpeg
 

Vormgeving: focus op de fabriek

De drang om te vernieuwen in de jaren 1920 leidt tot de ontwikkeling van nieuwe productiemethoden en technieken. Veel ontwerpers maken volop gebruik van nieuwe technieken en experimenteren erop los. De ontwerpers van onder andere Bauhaus en De Stijl maken veel gebruik van de nieuwste technologieën, innovatieve industriële toepassingen van glas en staal of nieuwe materialen als aluminium en bakeliet. Ze ontwerpen producten die bijdragen aan de verbetering van de samenleving en woonomgeving – dit was belangrijk in de jaren 1920.  De jaren 1920 is het moment waarop designproducten ontstaan die tot vandaag de dag iconen van vernieuwing zijn.

Cuatro-creaciones-de-la-Bauhaus.jpeg